Braziliaans metselwerk: een open muur met bakstenen

door Pieter van Apen

Braziliaans metselwerk is een manier van metselen waarbij je bewust openingen tussen de bakstenen laat. Zo ontstaat een muur die licht en lucht doorlaat, maar het zicht gedeeltelijk tegenhoudt. Het patroon wordt ook Braziliaans verband genoemd en staat in België bekend als claustraverband.

Je ziet dit open metselwerk bijvoorbeeld als afscheiding in een tuin of voor een raam. De grootte en plaats van de openingen bepalen hoeveel je door de muur heen kunt kijken.

Hoe ziet Braziliaans metselwerk eruit?

Bij Braziliaans metselwerk liggen de bakstenen in een herhalend patroon met open ruimten ertussen. Die openingen kunnen recht boven elkaar liggen of per rij verspringen. Daardoor ontstaat een regelmatig spel van stenen, gaten en schaduwen.

Het patroon hangt af van het formaat en de plaatsing van de stenen. Een muur met kleine openingen geeft meer beschutting dan een muur met grote gaten. De kleur van de baksteen en de voeg bepalen samen hoe rustig of opvallend het resultaat oogt.

Waar kun je het toepassen?

Een opengewerkte muur is geschikt op plekken waar je geen volledig dichte afscheiding nodig hebt. Bijvoorbeeld:

  • Voor een raam: de stenen beperken de inkijk, terwijl er nog daglicht door de openingen komt. Een naar binnen draaiend raam kan achter het metselwerk bereikbaar blijven.
  • Als tuinafscheiding: de muur verdeelt de ruimte zonder het zicht en de luchtstroom helemaal af te sluiten.
  • Als scherm voor een gevel: het metselwerk kan zonlicht gedeeltelijk tegenhouden en een schaduwpatroon op de achterliggende wand werpen.

Een open muur geeft geen volledige privacy. Hoeveel je ziet, hangt ook af van de kijkhoek en de verlichting. Als binnen het licht brandt en het buiten donker is, kan iemand gemakkelijker naar binnen kijken.

Waar let je op bij het metselen?

Maak eerst een tekening van het patroon met de gekozen baksteen en de gewenste voegbreedte. Daarmee zie je hoe de openingen uitkomen bij de randen en bovenkant. Een proefstuk helpt om te beoordelen of het patroon er van dichtbij en van een afstand uitziet zoals je wilt.

De stenen moeten voldoende steun en hechting hebben. Door de openingen is de opbouw anders dan bij een dichte muur. Laat daarom een constructeur bepalen hoe de muur steun krijgt en of verbindingen of andere versterking nodig zijn. Dat geldt zeker voor een vrijstaand scherm dat wind opvangt.

Gebruik buiten stenen en mortel die geschikt zijn voor blootstelling aan vocht en vorst. Werk de bovenkant zo af dat regenwater wordt afgevoerd en niet onnodig in het metselwerk blijft staan.

De beperkingen van een open baksteenmuur

Braziliaans verband houdt regen, geluid en kou niet volledig tegen. Het is daarom geen vervanging voor een dichte buitenmuur als je een ruimte wind- en waterdicht wilt maken. Achter een open scherm voor een gevel blijft een geschikte dichte constructie nodig.

Ook als afscheiding op hoogte vraagt het ontwerp extra aandacht: de openingen en de sterkte moeten passen bij de veiligheidsfunctie. Kies het patroon daarom niet alleen op uiterlijk, maar ook op de plek waar de muur komt te staan en de beschutting die je ervan verwacht.

Dit vind je vast interessant

Laat jouw mening horen