Inhoudsopgave
Een steiger bouwen begint met het kiezen van een geschikt steigertype, een stevige ondergrond en voldoende bescherming tegen vallen. Voor een kleine klus kan een rolsteiger geschikt zijn. Voor langdurig werk aan een gevel of een ingewikkelde situatie is een vaste steiger vaak praktischer en is deskundige hulp verstandig.
De juiste constructie hangt af van de werkhoogte, de ruimte rond het gebouw en de materialen die je op het platform wilt gebruiken. Een steiger moet ook tijdens het bouwen zelf veilig toegankelijk zijn.
Welke steiger bouwen voor jouw klus?
Bij werk aan een kozijn, goot of gevel bepaal je eerst waar je moet kunnen staan. Kijk ook of je de steiger tijdens de klus wilt verplaatsen of juist lang op dezelfde plek nodig hebt.
- Rolsteiger: geschikt voor werkzaamheden waarbij je steeds een ander deel van een gevel wilt bereiken. Je hebt wel een vlakke, draagkrachtige ondergrond nodig om de steiger veilig te plaatsen en te verplaatsen.
- Vaste gevelsteiger: handig als je over een groter deel van de gevel tegelijk moet kunnen werken. Zo’n steiger staat meestal langer op dezelfde plek en kan aan de gevel worden verankerd.
- Daksteiger of werkbrug: bedoeld om een werkplek bij een dakrand of goot bereikbaar te maken. De constructie moet passen bij de vorm van het gebouw en de werkzaamheden.
Een rolsteiger neemt vaak minder ruimte in dan een gevelsteiger, maar is niet voor iedere klus geschikt. Moet je over de hele breedte van een gevel werken, dan kost het verplaatsen tijd. Een vaste steiger biedt meer doorlopende werkruimte, maar vraagt meer voorbereiding en kan bevestigingspunten in de gevel nodig hebben.
De plek en ondergrond bepalen de mogelijkheden
Een steiger moet op een ondergrond staan die het gewicht van de constructie, de mensen en het materiaal kan dragen. Los zand, gras of grond die na regen zacht wordt, kan onder een voet of wiel wegzakken. Bestrating is niet automatisch stevig genoeg: ook daar kunnen tegels verzakken.
Bij een vaste steiger helpen geschikte voetplaten en, waar nodig, drukverdelende platen om de belasting over de ondergrond te verdelen. Plaats geen losse stenen of andere toevallige voorwerpen onder de voeten om hoogteverschillen op te vangen. Op een helling of bij twijfel over de draagkracht is een oplossing op maat nodig.
Let ook op wat zich boven en naast de werkplek bevindt. Een dakgoot, uitbouw of smalle doorgang kan maken dat een standaardconstructie niet past. Blijf uit de buurt van bovengrondse elektriciteitsleidingen en laat bij gevaar voor contact een deskundige de situatie beoordelen.
Waar moet een veilige steiger aan voldoen?
Een veilige steiger staat stabiel, heeft een veilige toegang en biedt bescherming tegen vallen. Daarvoor zijn onder meer de volgende onderdelen en keuzes van belang:
- Stevigheid: frames, schoren en verbindingen houden de constructie in vorm. Ontbrekende of beschadigde onderdelen kunnen de stabiliteit verminderen.
- Valbescherming: een werkvloer heeft passende leuningen en kantplanken nodig. Kantplanken helpen voorkomen dat gereedschap of materiaal van het platform valt.
- Toegang: bereik de werkvloer via de daarvoor bedoelde toegang. Klim niet langs de buitenkant omhoog.
- Stabiliteit: stabilisatoren, ballast of verankering kunnen nodig zijn. Welke oplossing past, hangt af van het steigertype en de situatie.
- Belasting: zet niet meer mensen en materiaal op de steiger dan de constructie kan dragen. Zware pakken materiaal kunnen de werkvloer snel overbelasten.
Gebruik onderdelen die voor het systeem geschikt zijn en laat beschadigd materiaal buiten gebruik. Volg de handleiding van de fabrikant: daarin staat onder meer welke stabilisatoren, bevestigingen en leuningen bij de gekozen uitvoering horen. Betreed tijdens de bouw geen platform voordat de voorgeschreven valbescherming aanwezig is.
Een steiger naast een dak betekent niet automatisch dat je ook op het dak tegen vallen bent beschermd. Voor de dakwerkzaamheden zelf kunnen aanvullende voorzieningen nodig zijn.
Mag je zelf een steiger bouwen?
Als particulier mag je in veel gevallen zelf een steiger bouwen. Dat betekent niet dat iedere constructie geschikt is om zonder ervaring te plaatsen. Je moet kunnen beoordelen of de ondergrond, hoogte en beschikbare onderdelen passen bij de klus. Bij twijfel over de stabiliteit is het verstandiger om de montage uit te besteden.
Voor bedrijven gelden regels voor veilig werken en moeten medewerkers voldoende deskundig zijn voor hun taak. De Richtlijn Steigers van VSB en Bouwend Nederland beschrijft de stand van de techniek voor onder meer het bouwen en gebruiken van steigers. Voor een rolsteiger zijn daarnaast de voorschriften van het gebruikte systeem van belang.
Schakel een gespecialiseerd bedrijf in bij een hoge of ingewikkelde constructie, een onzekere ondergrond of wanneer verankering en berekeningen nodig zijn. Ook bij plaatsing aan een drukke straat is deskundige hulp verstandig: voorbijgangers moeten beschermd blijven tegen vallende voorwerpen en contact met de steiger.
Wat kost een steiger laten bouwen?
De kosten hangen af van het type steiger, de hoogte, de benodigde onderdelen en de huurperiode. Een kleine rolsteiger die je zelf huurt, is meestal goedkoper dan een gevelsteiger die een bedrijf op locatie bouwt en later weer afbreekt.
Bij een offerte maken transport, montage en demontage verschil. Vraag ook of een tekening, berekening of verankering nodig is en of die bij de prijs hoort. Zo kun je een huurprijs voor losse onderdelen eerlijk vergelijken met een aanbod inclusief plaatsing.
Veelgestelde vragen over een steiger bouwen
Hoe hoog mag je zelf een steiger bouwen?
Er is geen enkele hoogte die voor elke steiger en situatie geldt. De toegestane uitvoering hangt onder meer af van het systeem, de ondergrond en of de steiger binnen of buiten staat. Naarmate de steiger hoger wordt, worden stabiliteit en windbelasting belangrijker.
Heb je een vergunning nodig voor een steiger?
Dat hangt af van de plek en de regels van de gemeente. Staat de steiger op een stoep, parkeerplaats of andere openbare grond, dan kan toestemming nodig zijn. Op eigen terrein kunnen andere regels gelden.
Kun je een rolsteiger met spullen erop verplaatsen?
Nee. Haal mensen en losse spullen van de steiger voordat je deze verplaatst. Zo voorkom je dat iemand valt of dat gereedschap naar beneden komt.
Wanneer gebruik je een steiger niet?
Gebruik hem niet als onderdelen ontbreken, de constructie scheef staat of de ondergrond wegzakt. Ook harde wind en gladheid kunnen het werk onveilig maken. Laat een probleem eerst oplossen voordat je de werkvloer betreedt.
Maak vóór de klus een keuze die past bij de plek én bij het werk. Voor een kleine reparatie aan een kozijn kan een rolsteiger volstaan. Moet je langdurig langs de gevel werken, dan kan een vaste steiger met montage een veiligere en praktischere keuze zijn.
